De verpleegkundig specialist AGZ (algemene gezondheidszorg) is een verpleegkundige met een masteropleiding die verpleegkundige en medische taken combineert bij mensen met somatische aandoeningen. Het is een zelfstandig, wettelijk erkend beroep onder de Wet BIG, met een eigen beschermde titel en een zelfstandige bevoegdheid binnen het eigen deskundigheidsgebied. De titel is geregistreerd in het Verpleegkundig Specialisten Register.
De letters AGZ roepen bij veel mensen een vraagteken op. Ik leg het in loopbaangesprekken vaak zo uit: AGZ staat voor algemene gezondheidszorg, en dat is een van de twee richtingen waarin je verpleegkundig specialist kunt zijn. De andere is GGZ, de geestelijke gezondheidszorg. In dit stuk gaat het over de AGZ-variant, die zich richt op mensen met lichamelijke, somatische aandoeningen.
Wat is een verpleegkundig specialist AGZ?
Een verpleegkundig specialist AGZ is een verpleegkundige die na een masteropleiding zowel verpleegkundige als medische taken uitvoert. Je vindt deze professional bijvoorbeeld in het ziekenhuis, de huisartsenzorg of een verpleeghuis. Het bijzondere is dat je verpleegkundige denken (aandacht voor de mens, zelfredzaamheid en begeleiding) combineert met medisch handelen zoals lichamelijk onderzoek, diagnostiek aanvragen en een behandeling inzetten.
Welke bevoegdheden horen erbij?
Dit is waar het beroep zich onderscheidt. De verpleegkundig specialist is een zelfstandig, wettelijk erkend beroep onder de Wet BIG met een beschermde titel. Binnen je eigen deskundigheidsgebied en mits je bekwaam bent, mag je zelfstandig:
- Diagnoses stellen en een behandeling starten of bijstellen
- Bepaalde voorbehouden handelingen indiceren en uitvoeren
- Geneesmiddelen voorschrijven binnen je vakgebied
Het gaat dus om een echte zelfstandige bevoegdheid, niet alleen om werken in opdracht van een arts. Wel geldt altijd de grens van je eigen deskundigheidsgebied en je eigen bekwaamheid.
Verschil met de gespecialiseerde verpleegkundige
Hier ontstaat de meeste verwarring. Een gespecialiseerde verpleegkundige, bijvoorbeeld een diabetes- of oncologieverpleegkundige, is een verpleegkundige met extra scholing, maar houdt de titel en bevoegdheid van verpleegkundige. De verpleegkundig specialist is een apart BIG-beroep met een eigen titel en een eigen zelfstandige bevoegdheid. Het is dus niet zomaar een zwaardere verpleegkundige, maar een andere plek in de wet.
Welke opleiding heb je nodig?
De route loopt via een hbo-diploma verpleegkunde, werkervaring en daarna een duale masteropleiding Advanced Nursing Practice. Duaal betekent dat je werkt en leert tegelijk, wat prettig is omdat je het geleerde meteen in de praktijk brengt. Na afronding kun je je laten registreren als verpleegkundig specialist in het bijbehorende register. De precieze toelatingseisen en duur verschillen per opleiding, dus check die bij de opleider zelf.
Registratie en herregistratie
De titel verpleegkundig specialist is beschermd en wordt bijgehouden in het Verpleegkundig Specialisten Register, dat onder de V&VN valt. Om de titel te behouden moet je periodiek herregistreren op basis van werkervaring en deskundigheidsbevordering. De actuele voorwaarden en termijnen kun je het beste nakijken bij het register zelf en bij het BIG-register, want die bepalen wat er in jouw situatie precies geldt. Zo weet je zeker dat je op de juiste eisen stuurt in plaats van op aannames.
Is dit een beroep voor jou?
Wat ik mensen die deze richting overwegen meegeef: de verpleegkundig specialist AGZ past goed bij verpleegkundigen die de brede blik op de patiënt willen houden, maar tegelijk zelf medische verantwoordelijkheid willen dragen. Je zit niet langer alleen aan de uitvoerende kant, je beslist zelf mee over diagnostiek en behandeling. Dat vraagt om iemand die goed met die zelfstandigheid en verantwoordelijkheid overweg kan. Twijfel je of het bij je past, praat dan eens met een verpleegkundig specialist in jouw vakgebied en vraag naar de mooie én de zware kanten van het werk.
De verpleegkundig specialist AGZ is een zelfstandig BIG-beroep, geen zwaardere variant van de gespecialiseerde verpleegkundige.
Veelgestelde vragen
Wat betekent AGZ bij verpleegkundig specialist?
AGZ staat voor algemene gezondheidszorg, de richting die zich op somatische, lichamelijke aandoeningen richt. De andere richting is GGZ, voor de geestelijke gezondheidszorg.
Mag een verpleegkundig specialist AGZ zelfstandig voorschrijven?
Ja, binnen het eigen deskundigheidsgebied en mits bekwaam mag de verpleegkundig specialist AGZ zelfstandig bepaalde geneesmiddelen voorschrijven en voorbehouden handelingen uitvoeren, op basis van de zelfstandige bevoegdheid in de Wet BIG.
Is dit hetzelfde als een gespecialiseerde verpleegkundige?
Nee. Een gespecialiseerde verpleegkundige houdt de titel en bevoegdheid van verpleegkundige. De verpleegkundig specialist is een apart BIG-beroep met een eigen beschermde titel en een eigen zelfstandige bevoegdheid.