Voor de verzorgende IG geldt de Nationale Beroepscode van Verpleegkundigen en Verzorgenden, uitgegeven door V&VN. Dezelfde code geldt dus voor verzorgenden en verpleegkundigen. De code beschrijft je waarden en normen in de omgang met de zorgvrager, collega’s en de samenleving, en geeft houvast bij lastige keuzes.
Ik heb zelf jaren als verzorgende IG gewerkt, dus ik weet hoe het voelt: je staat dicht bij de bewoner, je kent het verhaal achter de zorg en juist daardoor kom je regelmatig voor keuzes te staan die niet in een protocol passen. Voor precies die momenten bestaat de beroepscode.
Welke code voor de verzorgende IG geldt
Voor de verzorgende IG geldt de Nationale Beroepscode van Verpleegkundigen en Verzorgenden. Er is dus geen aparte verzorgenden-code: verpleegkundigen en verzorgenden delen dezelfde code. Die is uitgegeven door V&VN, de beroepsvereniging, in samenwerking met vakbonden en andere organisaties. De code beschrijft de kernwaarden die goede zorg dragen.
Verzorgende IG en het BIG-register
Een misverstand dat vaak langskomt: de verzorgende IG staat niet in het BIG-register. Het beroep verzorgende is geen beroep dat via de Wet BIG een eigen register en beschermde titel heeft, zoals de verpleegkundige die wel heeft. Dat betekent niet dat er geen regels gelden. Je kwaliteit en houding worden geborgd via je opleiding, via afspraken op de werkvloer en via de beroepscode. Werk je met voorbehouden of risicovolle handelingen, dan doe je dat in opdracht en binnen je bekwaamheid, ook al ben je zelf niet BIG-geregistreerd.
Wat er in de code staat
De code is opgebouwd rond de relaties waarin je staat. In hoofdlijnen:
- De zorgvrager: respect, eigen regie, goede informatie, privacy en vertrouwelijkheid.
- Collega’s en samenwerkingspartners: duidelijk overdragen, samenwerken en elkaar durven aanspreken.
- Jezelf als professional: binnen je bekwaamheid blijven en aangeven wanneer iets je taak te boven gaat.
- De samenleving: bijdragen aan veilige en toegankelijke zorg.
De code in de praktijk
Een voorbeeld dat ik zelf vaak tegenkwam: een bewoner wil beslist niet dat de familie iets weet over een val, terwijl de familie er juist naar vraagt. De code helpt je dan herinneren dat de wens en privacy van de bewoner vooropstaan, en dat je zoiets bespreekt in het team in plaats van in je eentje op te lossen. Zo gebruik je de code: niet als naslagwerk bij elke handeling, maar als achtergrond die je helpt twijfelen op de goede momenten.
Wat de code betekent bij voorbehouden handelingen
Als verzorgende IG voer je soms handelingen uit die eigenlijk aan andere beroepen zijn voorbehouden, zoals injecteren of het verzorgen van een sonde. Dat mag, maar alleen in opdracht van een bevoegde en als je bekwaam bent. De beroepscode ondersteunt die zorgvuldigheid: ze vraagt je om eerlijk te zijn over je eigen grenzen en om aan te geven wanneer een handeling je bekwaamheid te boven gaat. Ik heb collega’s meegemaakt die een handeling maar bleven doen omdat het altijd zo ging, terwijl de scholing eigenlijk verlopen was. Juist dan helpt de houding uit de code: je bekwaamheid is geen vinkje voor altijd, maar iets wat je onderhoudt en waar je op durft terug te komen. Twijfel je, leg de handeling dan even neer en overleg met de verpleegkundige of arts die de opdracht gaf.
Waar je de code vindt
De beroepscode is gratis te downloaden bij V&VN en ook als app beschikbaar. Goed om te weten: de code wordt herzien, omdat de huidige versie ruim tien jaar oud is. Wil je zeker weten wat er precies geldt, kijk dan op de site van V&VN of vraag ernaar bij je werkgever.
De code borgt je professionele houding, ook al staat de verzorgende IG niet in het BIG-register.
Veelgestelde vragen
Heeft de verzorgende IG een eigen beroepscode?
Nee. De verzorgende IG valt onder dezelfde Nationale Beroepscode van Verpleegkundigen en Verzorgenden van V&VN. Er is geen losse code alleen voor verzorgenden.
Staat de verzorgende IG in het BIG-register?
Nee. De verzorgende is geen beroep met een eigen BIG-register en beschermde titel. Je kwaliteit wordt geborgd via je opleiding, werkafspraken en de beroepscode.
Waar kan ik de beroepscode vinden?
De code is gratis te downloaden op de website van V&VN en er is ook een gratis app van. Let op de actuele versie, want de code wordt herzien.