Het medisch tuchtcollege, officieel het Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg, beoordeelt klachten over zorgverleners die in het BIG-register staan. Het toetst aan de hand van de Wet BIG of iemand goede zorg heeft geleverd en professioneel heeft gehandeld. Vindt het college de klacht gegrond, dan kan het een maatregel opleggen, van een waarschuwing tot doorhaling in het BIG-register.
Als je in het BIG-register staat, val je onder het tuchtrecht. Dat klinkt zwaarder dan het vaak is, maar het is goed om te weten wat het medisch tuchtcollege precies doet en wanneer het in beeld komt. Ik merk dat veel verpleegkundigen en verzorgenden er pas mee bezig zijn als er een brief op de mat valt, terwijl de hoofdlijnen goed te overzien zijn.
Wat is het medisch tuchtcollege
Het medisch tuchtcollege is de gangbare naam voor het Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg. Het is een onafhankelijk college dat klachten behandelt over zorgverleners met een registratie in het BIG-register. Denk aan artsen, verpleegkundigen, fysiotherapeuten, verloskundigen en andere beroepen die onder de Wet BIG vallen. Verzorgenden IG staan in het Kwaliteitsregister V&V, maar niet in het BIG-register, en vallen daarom niet onder dit wettelijke tuchtrecht.
Nederland kent regionale tuchtcolleges voor de eerste behandeling van een klacht, en een Centraal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg voor het hoger beroep. In een college zitten juristen en zorgverleners uit hetzelfde vakgebied als degene over wie geklaagd wordt, zodat er met kennis van de praktijk wordt geoordeeld.
Waar toetst het college aan
Het tuchtcollege kijkt of je hebt gehandeld volgens de professionele standaard. De Wet BIG kent twee zogenoemde tuchtnormen. De eerste gaat over de zorg voor de patiënt zelf: heb je iets gedaan of nagelaten dat botst met de zorg die je had moeten leveren. Denk aan een gemiste of te late signalering, onvoldoende informeren, of een fout in de uitvoering. De tweede norm gaat breder over het belang van een goede beroepsuitoefening, bijvoorbeeld het schenden van het beroepsgeheim of grensoverschrijdend gedrag.
Het gaat dus niet om de vraag of iemand aardig of onaardig was, maar of je hebt gehandeld zoals van een redelijk bekwaam beroepsgenoot verwacht mag worden.
Wie kan een klacht indienen
Niet iedereen mag zomaar klagen. De Wet BIG benoemt wie klachtgerechtigd is. Dat zijn onder meer de rechtstreeks belanghebbende, meestal de patiënt zelf of een nabestaande, degene die de zorgverlener een opdracht heeft gegeven, de werkgever of het bestuur van de instelling waar de zorgverlener werkt, en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).
Welke maatregelen kan het opleggen
Vindt het college een klacht gegrond, dan kan het een maatregel opleggen. Die lopen op in zwaarte. De lichtste is een waarschuwing, waarbij je erop gewezen wordt dat het gedrag niet juist was. Daarna volgen een berisping, een geldboete, een schorsing van je inschrijving, een gedeeltelijke ontzegging van bepaalde handelingen en als zwaarste de doorhaling in het BIG-register. Bij doorhaling raak je je titel kwijt en mag je het beschermde beroep niet langer uitoefenen.
Alle maatregelen behalve de waarschuwing worden gepubliceerd, onder meer via een aantekening in het BIG-register. Het tuchtcollege kan geen schadevergoeding toekennen: daarvoor moet iemand bij de civiele rechter zijn.
Wat betekent dit voor jou op de werkvloer
De meeste zorgverleners krijgen nooit met een tuchtzaak te maken. Wordt er wel een klacht ingediend, blijf dan rustig, verzamel je dossier zorgvuldig en schakel op tijd hulp in, bijvoorbeeld via je werkgever, je beroepsvereniging zoals V&VN of een jurist. Twijfel je over je precieze positie of over actuele regels, controleer dat dan bij het BIG-register of het Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg zelf.
Het tuchtcollege oordeelt niet over goed of slecht als mens, maar over de vraag of je als professional hebt gehandeld zoals van je verwacht mocht worden.
Veelgestelde vragen
Vallen verpleegkundigen onder het medisch tuchtcollege?
Ja. Verpleegkundigen staan in het BIG-register en vallen daarmee onder het wettelijke tuchtrecht. Verzorgenden IG staan in het Kwaliteitsregister V&V en vallen daar niet onder.
Kan het tuchtcollege mij een schadevergoeding laten betalen?
Nee. Het tuchtcollege legt alleen maatregelen op, van een waarschuwing tot doorhaling. Voor een schadevergoeding moet een patiënt naar de civiele rechter.
Wordt een tuchtmaatregel altijd openbaar?
Een waarschuwing wordt niet gepubliceerd. Zwaardere maatregelen, zoals een berisping, schorsing of doorhaling, worden wel aangetekend in het BIG-register en openbaar gemaakt.