week 46 · elke week nieuwe artikeleneditie 2026.46
Reliashelder over bevoegdheid, bekwaamheid en scholing in de zorg
Tuchtrecht & toezicht

Veilig Thuis noemen als ouders niet naar de SEH komen: wanneer mag dat?

Peter van Dijk
Peter van Dijkjurist gezondheidsrecht · expert tuchtrecht & toezicht
Verpleegkundige bekijkt een röntgenfoto van een hand op de spoedeisende hulp

Een 14-jarige jongen slaat tijdens een ruzie op school met zijn vuist tegen een muur en breekt zijn hand. Een docent brengt hem naar de spoedeisende hulp, zijn ouders kunnen niet komen. Als de verpleegkundig specialist de moeder belt en vraagt of er een volwassene naar het ziekenhuis kan komen, loopt het gesprek uit de hand en valt het woord Veilig Thuis. Het Regionaal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg in ‘s-Hertogenbosch oordeelde op 21 oktober 2026 dat dat te vroeg was, maar legde geen maatregel op. BN DeStem schreef op 28 oktober over de zaak, die zich afspeelde op een SEH in Zeeuws-Vlaanderen.

De volledige uitspraak is openbaar en geeft een les die verder gaat dan deze ene dienst. Wanneer mag je een melding noemen, wat moet er eerst gebeuren, en hoe zorg je dat je dossier je achteraf beschermt?

Wat er op de SEH gebeurde

Volgens de uitspraak kreeg de jongen pijnstilling en vertelde de verpleegkundig specialist hem dat zijn hand gezet moest worden. Hij vond het wenselijk dat een ouder daarbij was, omdat de verdoving en het zetten ook voor een 14-jarige pijnlijk kunnen zijn, en hij wilde niet dat de jongen met gips op de fiets naar huis ging. In het telefoongesprek met de moeder ontstond discussie. De verpleegkundig specialist zei dat er een Veilig Thuis-melding zou volgen als er geen volwassene kwam en het veilig thuiskomen van de jongen niet geregeld was.

De vader belde daarna zelf, vroeg om het BIG-nummer van de verpleegkundig specialist en de jongen verliet de afdeling. Uiteindelijk nam een collega, een ziekenhuisarts, de behandeling over. De ouders dienden elf klachtonderdelen in, van onheuse bejegening tot dossiervervalsing.

Waarom het college het noemen van Veilig Thuis te vroeg vond

Het college verklaarde één onderdeel deels gegrond. De verpleegkundig specialist had zelf erkend dat er op dat moment nog geen sprake was van een melding. Het college stelt vast dat hij noch de eerste, noch de tweede stap van de meldcode had gezet. Een gesprek met de ouders over een melding was daarmee nog niet aan de orde, en zo is de meldcode onjuist toegepast.

Dat sluit aan bij hoe de meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling is opgebouwd. Eerst breng je signalen in kaart. Dan overleg je met een collega of aandachtsfunctionaris en vraag je zo nodig advies aan Veilig Thuis. Pas daarna volgt het gesprek met de betrokkene, het wegen van het geweld of de kindermishandeling met het afwegingskader, en de beslissing of je meldt en of je zelf hulp kunt bieden. Een melding is dus de uitkomst van een proces, geen drukmiddel in een gesprek over vervoer naar huis. Hoe de meldcode in de zorg werkt, lees je in ons stuk over de meldcode.

Het college zag geen intimidatie of misbruik, en ook geen onheuse bejegening van de jongen zelf. Dat de verpleegkundig specialist een ouder aanwezig wilde hebben, vond het college navolgbaar. Bij een 14-jarige speelt ook mee dat voor een behandeling in principe zowel de jongere als de ouders toestemming geven. Dat regelt artikel 7:450 van het Burgerlijk Wetboek voor patiënten van 12 tot 16 jaar, met uitzonderingen als de behandeling nodig is om ernstig nadeel te voorkomen. Het college heeft deze zaak overigens niet op die grond beoordeeld.

Waarom er toch geen maatregel kwam

Het tuchtrecht is bedoeld om de kwaliteit van de zorg te bewaken, niet om te straffen. Het college woog mee dat de verpleegkundig specialist meermaals op zijn handelen had gereflecteerd, er met anderen over had gesproken, verantwoording had afgelegd bij de klachtencommissie van het ziekenhuis en zich toetsbaar opstelde. Hij bood de ouders en de jongen mondeling en schriftelijk excuses aan, en het college had geen reden om aan de oprechtheid daarvan te twijfelen. Ook stond volgens het college de zorg voor de jongen steeds voorop.

Wie een tuchtzaak aan zich voorbij ziet komen, kan daar iets uit halen. Erkennen wat niet goed ging en laten zien wat je ervan leerde, telt mee bij de vraag of een maatregel nodig is. Hoe zo’n zaak van klaagschrift tot uitspraak verloopt, staat in ons stuk over een tuchtzaak van begin tot eind.

Wat de uitspraak zegt over je dossier en de screening

De ouders verweten de verpleegkundig specialist ook dat hij onjuiste informatie in de brief aan de huisarts had laten zetten, met een positieve uitkomst van de screening op kindermishandeling. Dat onderdeel was ongegrond. Op de SEH wordt voor elk kind een standaard checklist ingevuld, en dat formulier laat volgens het college weinig ruimte voor interpretatie. Een positieve uitkomst is een eerste signaal waarop verder onderzoek kan volgen, geen conclusie.

Het college vond ook dat de verpleegkundig specialist het formulier niet uit het dossier mocht halen toen de ouders daarom vroegen. Hij was verplicht het op te nemen, en over verwijdering beslist de instelling. Verder hoefde hij zijn BIG-nummer niet uit zijn hoofd te kennen. Het is genoeg dat je naam en gegevens zo geeft dat je in het BIG-register te vinden bent.

Voor de praktijk komt het hierop neer. Een zorg over de veiligheid van een kind leg je eerst vast en bespreek je met een collega of aandachtsfunctionaris. Pas als de stappen van de meldcode dat rechtvaardigen, komt een melding ter sprake bij ouders. Wat er op de afdeling gebeurt, zoals een patiënt die tegen advies vertrekt, noteer je feitelijk en met de bron erbij. In deze zaak hielp juist die notitie van de secretaresse om het verloop achteraf vast te stellen.

Peter van Dijk
jurist gezondheidsrecht
Peter van Dijk

Peter volgt het tuchtrecht en het toezicht van de Inspectie op de voet. Hij legt rustig uit hoe een klacht of tuchtzaak verloopt en wat het betekent voor je BIG-registratie, zonder onnodig alarmisme.

peter@relias.nl · Meer van Peter van Dijk →